Πόσα σκόρδα κάνουν οι ντομάτες;

Το πρωί μπήκα σε μια ενδιαφέρουσα κουβέντα με αφορμή το παρακάτω tweet.

Πιάσαμε μια σχοινοτενή κουβέντα λοιπόν, με θέμα τον αντιπραγματισμό. 
Η απορία μου ήταν γιατί αφού υπάρχουν προϊόντα προς ανταλλαγή δεν κάνουν ότι κάνει ο κόσμος αιώνες τώρα: να τα πουλήσουν. 
Επειδή μπήκαν πολλοί στη συζήτηση για ώρα έχασα  το νήμα. Στην αρχή τα επιχειρήματα που άκουγα ήταν ότι η πρακτική των ανταλλαγών 
προέκυψε ελλείψει χρήματος. Κι εγώ απορούσα: γιατί, αφού έχεις κάτι να πουλήσεις, δεν το ανταλλάσεις με χρήμα αντί γι άλλα προϊόντα;
Με τη συζήτηση να κάνει διάφορα ζικ ζακ κάπου αποκόμισα την εντύπωση από διάφορους συνομιλητές ότι καλόβλεπαν σαν τακτική τον αντιπραγματισμό.

Κι ακριβώς αυτό με πίκαρε. 

Γιατί οι κοινωνίες τον απέρριψαν αιώνες πριν  λόγω των πρακτικών δυσκολιών του.
Πες π.χ. ότι έχεις ντομάτες και θες να τις ανταλλάξεις με σκόρδα. Με τι κριτήριο τις ανταλλάσεις; Πόσα σκόρδα κάνει ένα κιλό ντομάτες; Μια από τις λειτουργίες του χρήματος είναι ότι λειτουργεί σα μέτρο αξίας κι επιτρέπει την αποτίμηση ανόμοιων πραγμάτων σε κοινή κλίμακα. 
Ένα άλλο πρόβλημα είναι το "έχω τώρα σκόρδα, αλλά οι ντομάτες θα είναι διαθέσιμες σε μια βδομάδα". Τι κάνεις σ' αυτή την περίπτωση; Περιμένεις να γίνουν οι ντομάτες για να προχωρήσεις στην ανταλλαγή; Ή προχωράς δίνοντας 'πίστωση' σε σκόρδα κι έχεις λαμβάνειν ντομάτες; Κι εδώ μπαίνει δυο άλλες λειτουργίες του χρήματος: η μια είναι ότι είναι μέσο (έμμεσης) ανταλλαγής κι άλλη είναι ότι είναι αποθήκη αξίας. Έτσι στην προκειμένη περίπτωση αν τα σκόρδα ανταλλάσονταν με χρήμα, η αξία τους θ' αποθηκευόταν στο χρήμα για ν' 'απελευθερωθεί' σε μια βδομάδα και να γίνει ντομάτες.

Όλα αυτά είναι ενοχλητικά προφανή και το ερώτημα στο οποίο δεν έπαιρνα ικανοποιητική απάντηση για ώρα είναι γιατί δεν χρησιμοποιούσαν χρήμα. Γιατί, δε μπορεί, κάποια ποσότητα χρήματος θα μπορούσε να κυκλοφορήσει, παρά τις σχετικές αρνήσεις. Σημειωτέον, ότι για να διευκολύνει τις συναλλαγές το χρήμα δεν χρειάζεται να είναι πολύ, αλλά να κυκλοφορεί γρήγορα.

Με τα πολλά, νομίζω πως πήρα μια πολύ ενδιαφέρουσα απάντηση: 

Τελικά, δηλαδή, το πρόβλημα της στενότητας προέρχεται από το ότι οι παραγωγοί δεν μπορούν να πουλήσουν τα προϊόντα τους γιατί, λόγω ανταγωνισμού των εισαγωμένων, θα τα πούλαγαν κάτω του κόστους.  
Μόνο που μου φαίνεται πως με τον αντιπραγματισμό τα πουλάνε έτσι κι αλλιώς κάτω του κόστους. Απλά επειδή δεν υπάρχει χρήμα και δεν το αντιλαμβάνονται. Πως; Ας βάλουμε μερικά υποθετικά νούμερα να το δούμε:

Ας πούμε ότι το κιλό η ντομάτα κάνει,  1 ευρώ και το κιλό τα σκόρδα 50 λεπτά (τα βάζω στρογγυλά για χάριν ευκολίας). Ας πούμε επίσης ότι τα εισαγώμενα κάνουν ακριβώς τα μισά. Με τη σχέση τιμής παραγωμένων εισαγωμένων με 1 ευρώ αγοράζεις:

1 κιλό ντομάτα ντόπια
2 κιλά ντομάτα εισαγώμενη
2 κιλά σκόρδα ντόπια 
4 κιλά σκόρδα εισαγώμενα

Αν ανταλλαχθεί 1 κιλό ντομάτες ντόπιες, αυτό που θ' αποκομίσει ο παραγωγός τους είναι 2 κιλά σκόρδα ντόπια. Αν υποθέσουμε ότι ο ντόπιος παραγωγός πουλούσε κάτω του κόστους δηλαδή 1/2 ευρώ τις ντομάτες, τότε θα μπορούσε να προμηθευτεί από την αγορά 2 κιλά σκόρδα, ακριβώς όσο και με την προηγούμενη ανταλλαγή.
Αν δεν υπάρχει κάποιο ουσιαστικό κενό στη συλλογιστική μου ή στην απεικόνιση της πραγματικότητας, νομίζω πως τελικά οι παραγωγοί με το να μην μπαίνουν στην αγορά για να μην ρίξουν τις τιμές κάτω του κόστους στην πραγματικότητα και υφίστανται πτώση του βιωτικού τους επιπέδου και αφήνουν το δρόμο ανοιχτό στους ανταγωνιστές τους.