Tag Archives: Creative Commons

Στο Καποδιστριακό διδάσκουν Creative Commons

Creative Commons: Some Rights Reserved

Image via Wikipedia

Να λοιπόν που τα Creative Commons αρχίζουν να ριζώνουν κι εδώ: φοιτητές Νικολέττα Λέκκα και Αλέξανδρος Χαντζής, στα πλαίσια του μαθήματος “Ειδικά Θέματα Υπολογιστικών Συστημάτων και Εφαρμογών” υπό την καθδήγηση του καθηγητή Παναγιώτη Γεωργιάδη, έκαναν εργασία με θέμα την εφαρμογή των Αδειών Creative Commons στην Ελλάδα. Την εργασία μπορείτε να κατεβάσετε από δώ.

[via radiobubble]

Reblog this post [with Zemanta]

Μίμης Ανδρουλάκης: μυθιστόρημα ελεύθερο για κατέβασμα από διαδίκτυο

Ευχάριστη και σημαδιακή η έκπληξη του Μίμη Ανδρουλάκη να διαθέσει ελεύθερα το μυθιστόρημα του “Το Χαμένο Μπλουζ” για κατέβασμα από το μπλογκ του. Κι η συμφωνία των εκδόσεων Καστανιώτη σ΄αυτή του την απόφαση ίσως να σημειοδοτεί την έναρξη μιας νέας εποχής για την εκδοτική δραστηριότητα στην Ελλάδα.

Ο ΜΑ στην εκπομπή ‘Επισκέπτης της Παρασκευής’ δήλωσε επίσης ότι σταδιακά θα απελευθέρώσει όλα του τα βιβλία στο διαδίκτυο!

Η μόνη απορία που έχω κι ελπίζω να με διαβάσει ο ΜΑ για να μας την λύσει, είναι τι είδους ελεύθερα είναι το ελεύθερα. Δηλαδή πρόκειται για κάποιου τύπου άδεια Creative Commons όπως λέει ο υπότιτλος (και ποιάν) ή διαθέτει το βιβλίο στο Public Domain, όπως φαίνεται να υπονοεί η ευχαριστία στον Καστανιώτη;

Στο pdf αρχείο, όπως μου υπέδειξε ο vrypan, διευκρινίζεται ότι η άδεια με την οποία διατίθεται το βιβλίο είναι:

Creative Commons : Attribution-Noncommercial-Share Alike 3.0 Greece -2008

 

Εφημερίδες, media και πνευματικά δικαιώματα

Με αφορμή ένα δημοσίευμα της Ναυτεμπορικής, ο Ν. Δραντάκης προβληματίζεται σήμερα για τη χρήση των videο και των φωτογραφιών που τραβήξαμε κατά τη διάρκεια της επίσκεψης Μπακογιάννη και που χρησιμοποιήθηκαν από κανάλια κι εφημερίδες χωρίς αναφορά στην πηγή.

Έγραψα στα σχόλια του ποστ (1,2) ότι αν ισχύει στο ελληνικό δίκαιο το ανάλογο του λεγόμενου ‘fair use’ του Αμερικάνικου δικαίου, τότε δεν υπάρχει υποχρέωση από τα κανάλια και τις εφημερίδες σε αναφορά.

Επειδή μάλλον η επισήμανσή μου μπέρδεψε, έψαξα στα γρήγορα το ελληνικό δίκαιο να δω αν ισχύει κάτι τέτοιο. Εννοείται πως πρέπει να διαβάσετε τα παρακάτω με επιφύλαξη καθώς δεν ξέρω τι και αν είναι σε ισχύ ή αν ενισχύεται ή κατισχύεται από άλλους νόμους και διατάξεις. Ελπίζω να με διαβάσει κανένας νομικός και να μας φωτίσει.

Οι υπογραμμίσεις δικές μου.

Νόμος περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας

4 Μαρτίου, 1993

ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 2121

Πνευματική ιδιοκτησία, συγγενικά δικαιώματα και πολιτιστικά θέματα

….
Αρθρο 19

Παράθεση αποσπασμάτων

Επιτρέπεται, χωρίς την άδεια του δημιουργού και χωρίς αμοιβή, η παράθεση σύντομων αποσπασμάτων από έργο άλλου νομίμως δημοσιευμένου για την υποστήριξη της γνώμης εκείνου που παραθέτει ή την κριτική της γνώμης του άλλου, εφόσον η παράθεση των αποσπασμάτων αυτών είναι σύμφωνη προς τα χρηστά ήθη και η έκταση των αποσπασμάτων δικαιολογείται από τον επιδιωκόμενο σκοπό. Η παράθεση του αποσπάσματος πρέπει να συνοδεύεται από την ένδειξη της πηγής και των ονομάτων του δημιουργού και του εκδότη, εφόσον τα ονόματα αυτά εμφανίζονται στην πηγή.

….

Αρθρο 25

Χρήση για λόγους ενημέρωσης

1. Επιτρέπεται, χωρίς την άδεια του δημιουργού και χωρίς αμοιβή στο μέτρο που δικαιολογείται από τον επιδιώκομενο σκοπό: α) η αναπαραγωγή και η διάδοση στο κοινό, για λόγους περιγραφής επίκαιρων γεγονότων με μέσα μαζικής επικοινωνίας έργων, που βλέπονται ή ακούγονται κατά τη διάρκεια ενός τέτοιου γεγονότος, β) η αναπαραγωγή και η διάδοση στο κοινό με μεσα μαζικής επικοινωνίας προς το σκοπό της ενημέρωσης επί επίκαιρων γεγονότων πολιτικών λόγων, προσφωνήσεων, κυρηγμάτων, δικανικών αγορεύσεων ή άλλων έργων παρόμοιας φύσης, καθώς και περιλήψεων ή αποσπασμάτων από διαλέξεις, εφόσον τα έργα αυτά παρουσιάζονται δημόσια.

2. Η αναπαραγωγή και η διάδοση στο κοινό πρέπει, όταν αυτό είναι δυνατό, να συνοδεύονται από την ένδειξη της πηγής και του ονόματος του δημιουργού.

….

Αρθρο 26

Χρήση εικόνων με έργα σε δημόσιους χώρους

Επιτρέπεται, χωρίς την άδεια του δημιουργού και χωρίς αμοιβή, η περιστασιακή αναπαραγωγή και διάδοση με μεσα μαζικής επικοινωνίας εικόνων με έργα αρχιτεκτονικής, εικαστικών τεχνών, φωτογραφίας ή εφαρμοσμένων τεχνών, που βρίσκονται μονίνως σε δημόσιο χώρο.

Μερικούς ανθρώπους χαίρεσαι να τους παρατηρείς

Την εκτίμησή μου και τον θαυμασμό μου για τον Lawrence Lessig δεν την έχω κρύψει. Πέρα από την σύλληψη των Creative Commons, το κολλητικό ενδιαφέρον του για τη νέα ελεύθερη κουλτούρα του ίντερνετ,το δημόσιο χώρο και τα δημόσια αγαθά, την πρόσφατη προσπάθειά του για την κάθαρση της πολιτικής από τη διαφθορά και, τέλος,  το μοναδικό στυλ να παρουσιάζει να παρουσιάζει και να επικοινωνεί τις ιδέες του, θα έχω τώρα να λέω και γι αυτό:

βγάζει, τρόπο τινά, σε δημόσια διαβούλευση την πολιτική σχολίων του μπλογκ του!

Ο λόγος; Θέλει τη σύμφωνη γνώμη των αναγνωστών του πριν αρχίσει να διαγράφει προσβλητικά σχόλια όχι προς τον ίδιο, αλλά προς τρίτους! Το απόλυτο τακτ; Τι να πω;

Ακόμα λίγη ΕΡΤ πριν βγει ο χρόνος

Τις περασμένες μέρες είδαμε μια πολύ μεγάλη συζήτηση γύρω από το αρχείο της ΕΡΤ, το φορμά το οποίο επιλέχθηκε και το θέμα της άδειας με την οποία διατίθεται. Εγώ, όπως και πολλοί άλλοι, εξέφρασα την άποψη ότι το αρχείο πρέπει να διατεθεί προς τον κόσμο με άδεια Creative Commons. Η διατύπωση αυτή ήταν λίγο γενική και απλουστευτική καθώς ο τεράστιος όγκος του αρχείου κι η πανσπερμία των δημιουργών του συνθέτει ένα πολύπλοκο δίκτυ σχέσεων σε ότι αφορά τα πνευματικά δικαιώματα των διαφόρων δημιουργών που εμπλέκονται. Κι ενώ το αναγνωρίζω αυτό, πέφτει χτες στην αντίληψή μου κάτι που με βάζει σε ιδιαίτερους προβληματισμούς:

Για πάνω από ένα χρόνο με το περιοδικό Ραδιοτηλεόραση διανέμονται CD με τις εκπομπές από το ραδιοφωνικό θέατρο. Περιεργάστηκα ένα και δεν βρήκα κάποιους όρους χρήσης, όπως συνηθίζεται, πέραν της σήμανσης ότι αποτελεί copyright της ΕΡΤ.

Και μου γεννιώνται τα εξής ερωτήματα:

  1. Τι σημαίνει copyright της ΕΡΤ; Τα δικαιώματα των δημιουργών που αναφέρονται; Ή δεν αναφέρονται γιατί δεν υπάρχουν κι έχουν περιέλθει όλα στην ΕΡΤ; Μιλάμε για τα δικαιώματα για τη μουσική και τους ηθοποιούς, τις πιθανές μεταφράσεις, τη ραδιοφωνική σκηνοθεσία κτλ. Αν υπάρχουν τέτοια δικαιώματα τρίτων, τους αποδίδονται;
  2. Πως διανέμονται αυτά τα CD με τη Ραδιοτηλεόραση; Είναι μια εμπορική συμφωνία; Αν είναι, πόσο θεμιτό είναι να πληρώνουν οι ακροατές της ΕΡΤ (:έμμεσα πληρώνουν αγοράζοντας το περιοδικό) που την έχουν χρηματοδοτήσει για να αποκτήσουν κάτι στην δημιουργία του οποίου έχουν οικονομικά συνεισφέρει;
  3. Αν δεν είναι εμπορική συμφωνία, και πρόθεση της ΕΡΤ είναι να διανείμει δωρεάν το συγκεκριμένο υλικό, γιατί δεν το κάνει διαθέσιμο και για download ή γιατί δεν επιτρέπει την αντιγραφή (που έμμεσα συμπεραίνω ότι απαγορεύεται από την σήμανση για το copyright);
  4. Προφανώς το ραδιόφωνο είναι γηραιότερο της τηλεόρασης κι άρα πιθανόν κάποιες εκπομπές να ανάγονται σε εποχές που να έχει παρέλθει το copyright. Τι γίνεται σ΄ αυτήν την περίπτωση; Μπορώ, ας πούμε εγώ, να πάρω κομμάτια και να συνθέσω ένα podcast; Προφανώς θα μου πείτε, αλλά πως θα το ξέρω αν δεν υπάρχει ιδιαίτερη σήμανση;

Έτσι, για να ψαχνόμαστε, χρονιάρες μέρες…

Αλλαγή της Άδειας Χρήσης

Μετά από κάποιο προβληματισμό σχετικά με την έννοια ‘εμπορική χρήση’ στις άδειες Creative Commons, αποφάσισα να αλλάξω την άδεια χρήσης του μπλογκ έτσι που να επιτρέπει την εμπορική χρήση. Ο βασικός λόγος είναι γιατί όσοι τυχόν χρησιμοποιούν υλικό από το metablogging.gr στα μπλογκ τους κι έτρεχαν και διαφημίσεις, στην ουσία παραβίαζαν την προηγούμενη άδεια (: Attribution -Non Commercial -Share Alike) κι επειδή μου είναι αδιάφορο αν βάζουν διαφημίσεις ή όχι, θέλω να είναι νόμιμοι.

Αυτό σημαίνει όμως ότι και περιοδικά κι εφημερίδες μπορούν να πάρουν τα κείμενα του ιστολογίου, και ραδιοφωνικοί σταθμοί τα podcast (λέμε τώρα), και να τα χρησιμοποιήσουν εμπορικά. ΟΚ, μπορώ να ζήσω μ΄αυτή την δυνητική απώλεια εσόδων (δηλ. τι είχαμε, τι χάσαμε). Αλλά για να το ‘μαζέψω’ λίγο άλλαξα το Share Alike σε No Derivatives, που σημαίνει το υλικό από το metablogging.gr χρησιμοποιείται μόνο ως έχει.

Ψίλοι στ’ άχυρα, θα μου πείτε,  αλλά καλό είναι να ασκούμαστε λίγο στη νομική διάσταση του χόμπυ μας, γιατί κάτι μου λέει ότι θα το χρειαστούμε.

Το νέο μας αδειοδοτικό μπανεράκι, λοιπόν, είναι το ακόλουθο:

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-No Derivative Works 3.0 Ελλάδα License.

“Here comes another bubble” updated

Update: Η ιστορία γίνεται όλο και χειρότερη. Η έκδοση 1.1 του video clip, που δεν περιείχε την επίμαχη φωτογραφία της Hartwell, είχε στο τέλος και μια λίστα με αναφορές προς τους δημιουργούς των διαφόρων φωτό, ή βίντεο από τους οποίους πάρθηκε υλικό. Η λίστα ‘ανοιξε’ τα μάτια και σ’ άλλους ακόμα για να παραπονεθούν για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων.

Το Techcruch δημοσιεύει μια ενδιαφέρουσα ανάλυση για το θέμα που η ουσία της συνοψίζεται στην εξής φραση: ” The law may (or may not) be on Hartwell’s side …, but that is not the point. The law is outdated.”

Ευχαριστώ στον Oneiros που πρώτος ανέφερε το θέμα στα σχόλια. Continue reading

Ο αντίλογος για το αρχείο της ΕΡΤ

Στο δεύτερο ποστ μου για το αρχείο της ΕΡΤ ο σχολιαστής με το ψευδώνυμο Piroski εξέφρασε έναν αντίλογο ο οποίος φαίνεται να προέρχεται από την ίδια την ΕΡΤ αν κι ο ίδιος το αρνείται. Αλλά και να μην είναι από την ΕΡΤ, δεν έχει σημασία. Σημασία έχει να δούμε ποια αντεπιχειρήματα υπάρχουν. Γι αυτό θα αναπαράγω εδώ τον διάλογο, γιατί πιστεύω ότι αξίζει να λάβει παραπάνω προσοχή από όσο παίρνει μέσα στα σχόλια.

Καταρχήν λίγο το ιστορικό για όσους δεν το έχουν παρακολουθήσει:

Στις 23/11 διαβάζοντας την είδηση ότι ένας Γερμανικός ραδιοφωνικός σταθμός προτίθεται να διαθέσει το περιεχόμενό του με άδεια Creative Commons εκφράζω τον προβληματισμό μήπως κι η ΕΡΤ έπρεπε να κάνει το ίδιο.

Κατόπιν περί της 10/12 γίνεται η ανακοίνωση για τη διάθεση μέρους του υλικού της ΕΡΤ μέσα από ειδική ιστοσελίδα οπότε ψάχνοντας λίγο το θέμα, εκφράζω τον προβληματισμό μήπως το ζήτημα της αδειοδότησης είναι μερικώς λυμένο γιατί η ψηφιοποίηση του υλικού έγινε με κοινοτικά κονδύλια κι επομένως το υλικό πρέπει να διατίθεται ελεύθερο. Σ’ αυτό το δεύτερο ποστ, η/ο Piroski γράφει τα εξής (τα έντονα πλάγια είναι αποσπάσματα από το ποστ μου που παραθέτει):

Αν και δεν σου απαντώ επισήμως εκ μέρους της ΕΡΤ νομίζω ότι βάζοντας την κοινή λογική κάτω μπορώ να σου λύσω τις απορίες σου.

Το να χρησιμοποιήσω το υλικό για να κάνω ένα ντοκυμαντέρ θεωρείται εμπορική πράξη;
– Ναι! Είναι εμπορική πράξη!

Αν όχι, πως μπορεί να μου γίνει διαθέσιμο αυτό το υλικό;
– Να απευθυνθείς στην ΕΡΤ και να ζητήσεις αντίγραφο και να πληρώσεις γι’ αυτο.

Γιατί δεν αναφέρεται τίποτα σχετικό στην ιστοσελίδα;
– Διότι πολύ απλά στην συγκεκριμένη ιστοσελίδα παρέχεται η δυνατότητα θέασης του συγκεκριμένου οπτικοακουστικού υλικου. Όχι το κατέβασμά του, η αποθήκευσή του σε μαγνητικά μέσα και βεβαίως όχι η εμπορική του εκμετάλλευση. Η ιστοσελίδα απαυθύνεται σε οικιακούς χρήστες και δεν είναι online super market. Η συγκεκριμένη ιστοσελίδα δεν απευθύνεται σε αυτούς που θέλουν υλικο για εμπορική εκμετάλλευση. Όποιος θέλει να αποκτήσει οπτικοακουστικό υλικό για εμπορική εκμετάλλευση θα πρέπει να το ζητήσει επισήμως από τις υπηρεσίες της ΕΡΤ.

Σημειωτέον ότι στα κριτήρια ένταξης της πρότασης βάσει της οποίας χρηματοδοτήθηκε η ΕΡΤ, υπάρχει και το παρακάτω: Διαθεσιμότητα πολιτιστικού περιεχομένου ως πρωτογενούς υλικού για τη δημιουργία δευτερογενών προϊόντων και υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας (Κριτήριο ΣΚ1)Εδώ τι έχουμε να πούμε;
– Έχουμε να πουμε αυτο που σου εξήγησα πριν. Αν θες υλικο για να το εκμεταλλευτείς εμπορικά θα απευθυνθείς προσωπικώς στην ΕΡΤ. Όχι να ψάχνεις στο site για κατέβασμα.

Σε άλλο σημείο η ιστοσελίδα λέει: Το έργο έχει ως στόχο να διασώσει, διατηρήσει και αναδείξει το πλουσιότερο οπτικοακουστικό αρχείο της χώρας μας, μέσα από ενέργειες που: … Παρέχουν ελεύθερη πρόσβαση στο κοινό με τη χρήση των τεχνολογιών του Διαδικτύου και των ηλεκτρονικών εκδόσεων, κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να διασφαλίζονται τα πνευματικά δικαιωμάτων των δημιουργών.
– Aυτό που δεν καταλαβαίνεις είναι η διάκριση ανάμεσα στο κοινό (home user) και αυτόν που θα θελήσει (με νόμιμα ή παράνομα μέσα) να εκμεταλλευτεί εμπορικά το συγκεκριμένο υλικό.

Ακολουθεί η απάντησή μου (τα πλάγια έντονα είναι αναφορές στο παραπάνω σχόλιο):

Αυτό που δεν φαίνεται να κατανοείς εσύ στο οργισμένο ύφος της ανώνυμης κατ΄ουσίαν απάντησης σου που προσπαθεί να με βάλει στη θέση μου είναι ότι το υλικό της ΕΡΤ το έχουν πληρώσει οι Έλληνες φορολογούμενοι τα τελευταία 60 χρόνια και την ψηφιοποίηση επίσης αυτοί κι οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι την πλήρωσαν. Πως λοιπόν μιλάμε για υλικό περιουσία της ΕΡΤ (σαν να είναι η ΕΡΤ μια ιδιωτική εταιρεία) κι όχι δημόσιο;
“Να απευθυνθείς στην ΕΡΤ και να ζητήσεις αντίγραφο και να πληρώσεις γι’ αυτο.” Γιατί παρακαλώ πρέπει να πληρώσω κάτι που έχω πληρώσει και πληρώνω στο διηνεκές και που γίνεται έτσι κι αλλιώς δευτερογενώς πηγή διαφημιστικών εσόδων όταν προβλήθηκε/προβάλεται;
“Η ιστοσελίδα απαυθύνεται σε οικιακούς χρήστες και δεν είναι online super market.” Το BBC σουπερμάρκετ το θεωρείς;
“Αν θες υλικο για να το εκμεταλλευτείς εμπορικά θα απευθυνθείς προσωπικώς στην ΕΡΤ. Όχι να ψάχνεις στο site για κατέβασμα.” προφανώς δεν διαβάζεις σωστά. Εγώ μιλάω για δημιουργία μη εμπορική.

Ο/η Piroski επανέρχεται με τα παρακάτω(τα πλάγια έντονα είναι αναφορές στην απάντησή μου, τα σκέτα έντονα, δικές μου υπογραμμίσεις):

Τα πράγματα είναι απολύτως ξεκάθαρα. Για ***μη εμπορικούς σκοπούς*** το υλικο είναι διαθέσιμο μέσω internet. Επομένως δεν έχεις λόγο να πάρεις hard copy αφου υπάρχει διαθέσιμη η υπηρεσία μέσω internet. Είναι στην διακριτική ευχέρια της ΕΡΤ να διαθέσει σε απλούς ιδιώτες hard copy για οικιακή χρηση και το κάνει. Εχει διαθέσει την “Λωξάντρα” το “Χριστος Ξανασταυρώνεται” και άλλες σειρές σε ***μη επαγγελματικό format*** (DVD) για οικιακούς χρήστες και με τον όρο όπως αναγράφεται πάνω στο DVD ότι διατίθεται “για μη εμπορικη εκμετάλλευση”.

Πάμε στα άλλα τώρα.

@Piroski Αυτό που δεν φαίνεται να κατανοείς εσύ στο οργισμένο ύφος της ανώνυμης κατ΄ουσίαν απάντησης σου που προσπαθεί να με βάλει στη θέση μου είναι ότι το υλικό της ΕΡΤ το έχουν πληρώσει οι Έλληνες φορολογούμενοι τα τελευταία 60 χρόνια και την ψηφιοποίηση επίσης αυτοί κι οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι την πλήρωσαν.
– Και γιατι θα πρέπει κάποιος να εκμεταλλεύεται εμπορικά και μάλιστα χωρίς να πληρώσει (!!!) κάτι που τον πλήρωσαν όλοι οι έλληνες; Εσύ δηλαδή θα συμφωνούσες να πάρει δωρεάν το ΜΕΓΚΑ από την ΕΡΤ έναν ιστορικό αγώνα ποδοσφαίρου, να τον μεταδόσει και να βγάλει και κέρδος από τις διαφημησεις; Ξανασκέψου το!

Πως λοιπόν μιλάμε για υλικό περιουσία της ΕΡΤ (σαν να είναι η ΕΡΤ μια ιδιωτική εταιρεία) κι όχι δημόσιο;
– Οι δημόσιοι οργανισμοι έχουν περιουσιακά στοιχεία (ύλικά και άυλα). Και διαθέτουν τα περιουσιακά τους στοιχεία στο κοινό (βλέπε site οπτικοακουστικού αρχείου + DVD). Ποιός μπορεί να ισχυριστεί ότι μια δημόσια εταιρία ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ να διαθέτει χωρίς αντάλλαγμα την περιουσία της σε μεμονομένα άτομα που θέλουν να τα εκμεταλλευτούν εμπορικά;

“Να απευθυνθείς στην ΕΡΤ και να ζητήσεις αντίγραφο και να πληρώσεις γι’ αυτο.” Γιατί παρακαλώ πρέπει να πληρώσω κάτι που έχω πληρώσει και πληρώνω στο διηνεκές και που γίνεται έτσι κι αλλιώς δευτερογενώς πηγή διαφημιστικών εσόδων όταν προβλήθηκε/προβάλεται;
– Εάν κάποιος θεωρεί ότι επειδή εδώ και χρόνια το μικρό ποσό που πληρώνει μέσω ΔΕΗ στην ΕΡΤ, αρθροιστικά αρκεί για να απαιτήσει να του παραδοθεί μια τηλεοπτική σειρά της ΕΡΤ και να την εκμεταλλευτεί εμπορικά, ας το πράξει. Είτε απευθείας είτε με προσφυγή στα δικαστήρια.

“Η ιστοσελίδα απευθύνεται σε οικιακούς χρήστες και δεν είναι online super market.” Το BBC σουπερμάρκετ το θεωρείς;
– Η απάντηση από το site του ΒΒC “You ***may not*** copy, reproduce, republish, disassemble(!!!), decompile, reverse engineer, download(!!!), post, broadcast, transmit, make available to the public(!!!), or otherwise use bbc.co.uk content in any way except for your own personal, non-commercial use. You also agree not to adapt, alter or create a derivative work from any bbc.co.uk content except for your own personal, non-commercial use. Any other use of bbc.co.uk content requires the prior written permission of the BBC.”

“Αν θες υλικο για να το εκμεταλλευτείς εμπορικά θα απευθυνθείς προσωπικώς στην ΕΡΤ. Όχι να ψάχνεις στο site για κατέβασμα.” προφανώς δεν διαβάζεις σωστά. Εγώ μιλάω για δημιουργία μη εμπορική.
– Στο αρχικό Post σου ρωτάς : “να χρησιμοποιήσω το υλικό για να κάνω ένα ντοκυμαντέρ θεωρείται εμπορική πράξη;” Και σου απάντησα ότι τα ντοκυμαντέρ είναι εμπορεύματα. Εκτός εάν εννοείς ότι το ντοκυμαντέρ που θα κάνεις θα το έχεις ΜΟΝΟ για να το βλέπεις εσύ σπίτι σου. Σε αυτήν την περίπτωση θα πρέπει να πείσεις την ΕΡΤ για τις προθέσεις σου και κυρίως για το ότι δεν θα το διαθέσεις με οικονομικό αντάλλαγμα… και επίσης να την πείσεις ότι το ντοκυμαντέρ που θα φτιάξεις δεν θα στρεβλώνει το αρχικό δημιούργημα. Και το άγαλμα του Βενιζέλου δίπλα στο Μέγαρο Μουσικής είναι του δημοσίου. Το πλήρωσε στον δημιουργό και είναι περιουσία του δημοσίου. Αυτό δεν σημαίνει ότι το κράτος μπορεί να το διαθέσει σε κάποιον για να το βάλει σπίτι του και να το κάνει καλόγερο για παλτά. Αμφιβάλλω δε αν το κράτος είναι υποχρεωμένο να του κάνει αντίγραφο για οικιακή χρήση.

Από τη συζήτηση αυτή υπάρχουν τα ακόλουθα σημαντικά στοιχεία:

α. Η ΕΡΤ μπορεί να διαθέσει σε απλούς ιδιώτες ‘hard copy’ για οικιακή χρηση και το κάνει.

Πόσοι από σας αλήθεια το γνωρίζετε αυτό; Ποιά είναι τα κριτήρια με τα οποία η ΕΡΤ αποφασίζει να διαθέσει σε κάποιους υλικό για οικιακή χρήση και σε κάποιους πιθανώς όχι; Αναγράφεται αυτό στην ιστοσελίδα του αρχείου; ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΣ ΝΑ ΤΟ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ;

β. Υπάρχει μια επιμονή στις απαντήσεις στο θέμα της εμπορικής εκμετάλλευσης ενώ εγώ έχω τονίσει ότι δεν μιλάω για εμπορική εκμετάλλευση. Την μη εμπορική χρήση η/ο Piroski την αντιλαμβάνεται μόνο ως οικιακή/ατομική χρήση. Δεν καταλαβαίνει την δημιουργία δευτερογενών πολιτιστικών προϊόντων με μίξη υπαρχόντων και διάθεση με άδεια Creative Commons γι αυτό μου λέει ότι η δημιουργία ντοκυμαντέρ είναι εμπορική πράξη.Κι αυτό ίσως να είναι και το πρόβλημα σ΄αυτή τη συζήτηση: ότι η ΕΡΤ δεν γνωρίζει τη νομική διάσταση και δυνατότητα που θέτουν οι άδειες Creative Commons.

γ. Περίπτωση BBC

H/O Piroski παραθέτει ένα απόσπασμα όρων χρήσης δεν ξέρω από που, δεν δίνει σύνδεσμο ως θα όφειλε. Υποθέτω λοιπόν ότι είναι από κάποια γενική σελίδα όρων του BBC. Σε απάντηση ιδού η σελίδα του αρχειακού υλικού του BBC που διατίθεται με άδεια Creative Commons: http://creativearchive.bbc.co.uk/

δ. Θεωρεί ότι το ποσό που πληρώνει ο φορολογούμενος είναι αφενός μικρό, αφετέρου εξαντλείται στην εισφορά μέσω ΔΕΗ. Στο βαθμό που η Ραδιοφωνία κι η Τηλεόραση είναι/ήταν κρατικές κι έχουν επιδοτηθεί από τον προϋπολογισμό του κράτους, άμμεσα ή έμμεσα, ή τώρα από την Ευρωπαϊκή Ένωση, οι εισφορές αυτές έχουν προέλθει από φορολογικά έσοδα που σε καμία περίπτωση δεν είναι μικρά. Επιπλέον, όταν έχω τη δυνατότητα να αγοράσω ένα εμπορικό DVD με 10-20 Ευρώ (κι άρα κάπου εκεί θα έπρεπε να αποτιμάται εμπορικά και μια τηλεταινία της ΕΡΤ, ας πούμε) τα όσα έχω συνεισφέρει συσσωρευτικά όλα τα χρόνια που συνεισφέρω, παραεπαρκούν για να λάβω δωρέαν μεγάλο μέρος του υλικού. Άλλωστε αυτό φαίνεται να αναγνωρίζεται κι από την πρακτική διάθεσης ‘hard copy’ στους ιδιώτες που αναφέρθηκε παραπάνω.

Σταματάω εδώ γιατί ήδη είναι πολύ μακροσκελές το κείμενο και το παραδίδω στην κρίση σας, εκφράζοντας την ευχή, αν η/ο Piroski είναι στέλεχος της ΕΡΤ, να μεταφέρει το αίτημα στον οργανισμό: διάθεση του υλικού με άδειες Creative Commons. It’s as simple as that.

Update: Τα παιδιά του Pixelcast εμπνεύστηκαν από τη συζήτηση κι αφιέρωσαν ένα ολόκληρο επεισόδιο στο θέμα. Δείτε εδώ τη συζήτηση από το Νίκο Δραντάκη και τον Παγιώτη Βρυώνη.

Για το αρχείο της ΕΡΤ και πάλι

Από χτες που το Mediablog δημοσίευσε την είδηση για την έναρξη λειτουργίας της ιστοσελίδας του αρχείου της ΕΡΤ πολλοί έχουν πάρει αφορμή να γράψουν για τα καλά και τα κακά της εμφάνισης του αρχείου. Προφανώς στα καλά είναι ότι για πρώτη φορά, έστω και με περιορισμένο, τόσο τεχνικά, όσο κι από άποψη πληρότητας, τρόπο, αυτό το υλικό γίνεται προσβάσιμο από το ευρύ κοινό. Στα αρνητικά χρεώνεται η επιλογή του δεσίματος με μια εταιρεία, και το ασαφές πλαίσιο σχετικά με την αξιοποίηση του υλικού.

Για το πρωτο θέμα τα είπε, νομίζω, πλήρως ο cosmix.

Εγώ θέλω ν’ ασχοληθώ με το δεύτερο.

Γιατί λέω ‘ασαφές πλαίσιο’; Γιατί, απ’ όσο θυμάμαι, και θα προσπαθήσω να το βρω για να το τεκμηριώσω, μια από τις προϋποθέσεις των χρηματοδοτήσεων της πρόσκλησης 65 του μέτρου 1.3 του Γ’ ΚΠΣ με βάση την οποία χρηματοδοτήθηκε η ΕΡΤ, είναι πως το υλικό θα διατίθεται ελεύθερο. Ψάχνοντας την ιστοσελίδα του αρχείου, η μόνη αναφορά που βρήκα σχετικά με την χρήση του από τρίτους είναι αυτή:

10. Μπορεί ο χρήστης να χρησιμοποιήσει μέρος του οπτικοακουστικού αρχείου για εμπορικούς σκοπούς;

Όχι.

Κι αυτό βέβαια είναι αναμενόμενο μόνο για κάτι που είναι δημόσιο. Γιατί αλλιώς η ΕΡΤ θα μπορούσε να έλεγε ότι το υλικό είναι διαθέσιμο για εμπορικούς σκοπούς κατόπιν συμφωνίας, πληρωμής δικαιωμάτων κτλ.

Αλλά τι γίνεται με τους μη εμπορικούς σκοπούς; Το να χρησιμοποιήσω το υλικό για να κάνω ένα ντοκυμαντέρ θεωρείται εμπορική πράξη; Αν όχι, πως μπορεί να μου γίνει διαθέσιμο αυτό το υλικό; Γιατί δεν αναφέρεται τίποτα σχετικό στην ιστοσελίδα;

Σημειωτέον ότι στα κριτήρια ένταξης της πρότασης βάσει της οποίας χρηματοδοτήθηκε η ΕΡΤ, υπάρχει και το παρακάτω:

Διαθεσιμότητα πολιτιστικού περιεχομένου ως πρωτογενούς υλικού για τη δημιουργία δευτερογενών προϊόντων και υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας (Κριτήριο ΣΚ1)

Εδώ τι έχουμε να πούμε;

Σε άλλο σημείο η ιστοσελίδα λέει:

Το έργο έχει ως στόχο να διασώσει, διατηρήσει και αναδείξει το πλουσιότερο οπτικοακουστικό αρχείο της χώρας μας, μέσα από ενέργειες που:

Παρέχουν ελεύθερη πρόσβαση στο κοινό με τη χρήση των τεχνολογιών του Διαδικτύου και των ηλεκτρονικών εκδόσεων, κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να διασφαλίζονται τα πνευματικά δικαιωμάτων των δημιουργών.

Αυτό το σημείο πραγματικά προβληματίζει γιατί για να προχωρήσει στην ψηφιοποίηση (και να λάβει τη σχετική Ευρωπαϊκή χρηματοδότηση) η ΕΡΤ επρέπε να είναι κάτοχος των πνευματικών δικαιωμάτων ή να χρησιμοποιεί υλικό ελεύθερο δικαιωμάτων ή να έχει λάβει ρητή άδεια των δημιουργών. Τι απ’ όλα αυτά δεν συμβαίνει και θέλει να ‘προστατέψει’ τους δημιουργούς; Και για ποιούς δημιουργούς μιλάμε; Για τους παραγωγούς και τους σκηνοθέτες των εκπομπών; Δεν έχει την άδεια τους η ΕΡΤ; Μήπως η διατύπωση δεν έχει περάσει από το νομικό τμήμα;

Που θέλω να καταλήξω; Μήπως τελικά το αίτημα για διάθεση του αρχείου της ΕΡΤ στο ευρύ κοινό είναι κάτι που νομικά ήδη υφίσταται αλλά δεν το έχουμε πάρει χαμπάρι;

Μελέτη για τα κοινωνικά δίκτυα

Διπλά ενδιαφέρουσα η μελέτη της FaberNovel, αφενός για το προφανές, το ότι επιχειρεί να σκιαγραφήσει τον, σε μεγάλο βρασμό, χώρο των social networks, ενώ το φαινόμενο είναι ακόμα σε εξέλιξη, αφετέρου γιατί δημοσιεύεται με άδεια CreativeCommons με το σκεπτικό να γίνει αφορμή για να συνεισφέρουν κι άλλοι απόψεις κι έρευνα στο θέμα.

Το κείμενο που είναι σε μορφή μιας μεγάλης παρουσίασης, μπορείτε να το κατεβάσετε σε PDF από εδώ.

Μια μικρή (σε μέγεθος) αλλά πλήρης γεύση ακολουθεί..

[via]